Yeremenko, Andrei I.

Andrei Ivanovich Yeremenko (Nederlands: Andrei Ivanovitsj Jeremenko) werd op 14 oktober 1892 geboren in Markovka in de Oekraïne uit een boerenfamilie. In 1913 ging Yeremenko het leger in als soldaat. In de Eerste Wereldoorlog vocht hij onder andere in Roemenië en raakte hij gewond. Na de Oktoberrevolutie in 1917 sloot hij zich bij het Rode Leger aan. Onder Semyon M. Budjonny's beroemde Cavalerieleger vocht hij in de Burgeroorlog onder andere bij Tsaritsyn, het latere Stalingrad, tegen de troepen van het Witte Leger. Yeremenko raakte in de oorlog wederom gewond en werd onderscheiden met de Orde van de Rode Banier. Yeremenko slaagde in 1923 aan de Hogere Cavalerieschool en in 1935 aan de Frunze Militaire Academie. In de jaren hierna voerde Yeremenko het bevel over diverse regimenten, brigades en divisies. In 1937 werd hij de bevelhebber van het 6e Kozakken-Cavaleriekorps, waarmee hij Polen binnenviel. Op 4 november 1939 werd hij bevorderd tot komkor. Hij was met dit korps betrokken bij de inval van Wit-Rusland in 1939 en Litouwen in 1940. Op 4 juni 1940 volgde de bevordering tot luitenant-generaal en in dat jaar kreeg hij ook het bevel over het 3e Gemechaniseerde Korps.

Op het moment van de Duitse invasie van de Sovjet-Unie voerde Yeremenko het bevel over het eerste Rode Banierleger, maar op 30 juni 1941 kreeg Yeremenko het bevel over het Westelijke Front. Haar vorige bevelhebber, leger-generaal Dmitry G. Pavlov, was namelijk ontheven van zijn commando wegens ‘incompetentie en lafheid’ en geëxecuteerd. Op 18 augustus kreeg Yeremenko het bevel over het Bryansk Front. Gedurende de gevechten bij Smolensk in 1941, waarbij hij de Duitse opmars tot staan wist te brengen, werd Yeremenko zwaar verwond. Op 11 september werd hij gepromoveerd tot kolonel-generaal, waarna Yeremenko het bevel over het 4e Stootleger kreeg. In de winter raakte hij weer zwaar gewond, toen Duitse vliegtuigen zijn hoofdkwartier bombardeerden.

De volgende zomer openden de Duitsers een nieuw offensief, Fall Blau. Terwijl de Duitsers oprukten richting Stalingrad, nam Yeremenko op 7 augustus het bevel over het Zuidoostelijke Front op zich, hoewel hij nog zeer moeilijk liep door zijn verwonding die vorige zomer. Zij controleerde het zuidelijke deel van Stalingrad, terwijl het Stalingrad Front het noordelijke deel onder haar hoede had. Yeremenko was van mening dat dit niet efficiënt was en verzocht Stalin hem het bevel over beide fronten te geven. Stalin weigerde, maar na aandringen van Yeremenko keurde hij het plan toch goed. Luitenant-generaal Vasily N. Gordov, de opvliegerige bevelhebber van het Stalingrad Front, werd nu Yeremenko’s plaatsvervanger.

Op 30 september vond er een verandering plaats in de Sovjet-bevelstructuur. Tot nu toe lag de scheidingslijn tussen Yeremenko’s Stalingrad Front en Zuidoostelijke Front midden in Stalingrad. Om de bevelvoering efficiënter te maken doopte Stalin het Zuidoostelijke Front om in het Stalingrad Front, terwijl uit het Stalingrad Front het Don Front werd geformeerd, onder commando van luitenant-generaal Konstantin K. Rokossovsky.

Het 6. Armee bond ondertussen nog zeven Sovjetlegers. Er moest een nieuw offensief worden gelanceerd met als doel het 6. Armee te vernietigen en zo de Sovjetlegers vrij te maken voor dienst op andere fronten. In Moskou overlegde Joseph V. Stalin met een aantal generaals over de situatie. Stalin sprak zijn belangrijkste klacht uit: "Slechts één man zou de operaties moeten leiden. (…) Het feit dat er twee frontbevelhebbers zijn (rond Stalingrad) bemoeilijkt de zaak." Toen iedereen aan tafel instemde, vroeg Stalin: "Wie krijgt de opdracht?" Leger-generaal Georgy K. Zhukov zweeg toen iemand Konstantin K. Rokossovsky aanbeval. "Waarom zeg jij niets?" vroeg Stalin terwijl hij Zhukov aanporde. "Naar mijn mening zijn beide bevelhebbers capabel voor de taak. Yeremenko’s gevoelens zouden natuurlijk gekwetst worden als u zijn Stalingrad Front overdroeg aan Rokossovsky." Daar maakte Stalin zich met een schouderophalen van af. "Dit is niet het moment om je zorgen te maken over gekwetste gevoelens. Bel Yeremenko en stel hem op de hoogte van de beslissing." Toen Zhukov Yeremenko opbelde en hem via een veiligheidslijn de situatie uiteenzette, voelde de strijdlustige generaal de wereld om zich heen afbrokkelen toen hij hoorde: "Draag het 57e, het 64e en 62e Leger van het Stalingrad Front over aan Rokossovsky." Yeremenko herstelde zich voldoende om te vragen: "Wat is de reden daarvan?" Georgy K. Zhukov deelde hem geduldig de overwegingen mee, maar omdat hij de woede en vernedering van de generaal voelde, stelde hij rustig voor dat Yeremenko later terug zou bellen. Na vijftien minuten, toen ze het gesprek weer opnamen, had Yeremenko zich nog niet in de hand. "Ik kan niet begrijpen… vertel Stalin alsjeblieft dat ik hier wil blijven tot de vijand volledig vernietigd is." Zhukov stelde voor dat Yeremenko zelf Joseph V. Stalin zou bellen, maar deze was onvermurwbaar. Yeremenko was erg boos en verdrietig omdat hij de kwestie niet af mocht maken en Rokossovsky de eer van de overwinning zou krijgen. Uit Yeremenko’s Stalingrad Front werd nu het Zuidelijke Front geformeerd, wat op moest rukken naar Rostov.

In 1943 kreeg Yeremenko het bevel over het Kalinin Front. Hier was het relatief rustig, totdat Yeremenko in september een klein, maar succesvol offensief lanceerde. Hij werd op 27 augustus 1943 bevorderd tot leger-generaal en kreeg het commando over het 1e Baltische Front. In februari 1944 aanvaardde Yeremenko het bevel over het Onafhankelijke Kustleger, waarmee hij samen met het 4e Oekraïense Front onder leger-generaal Fedor I. Tolbukhin de Krim heroverde. Wederom raakte Yeremenko gewond. Hierna kreeg hij het bevel over 2e Baltische Front, waarmee hij Riga, Polen en Tsjechoslowakije heroverde. Doordat hij Praag heroverd had werd Yeremenko ereburger van deze stad. Op 29 juli 1944 werd Yeremenko Held van de Sovjet-Unie. In maart 1945 kreeg Yeremenko nog het bevel over het 4e Oekraïnse Front, wat hij behield tot juli 1945.

Na de oorlog kreeg Yeremenko nog het commando over verscheidene Militaire Districten. Op 11 maart 1955 werd Yeremenko bevorderd tot Maarschalk van de Sovjet-Unie. In 1958 werd hij Inspecteur-Generaal van de Minister van Defensie, maar in datzelfde jaar ging hij met pensioen. In zijn carrière kreeg Yeremenko talloze onderscheidingen, waaronder vijf keer de Orde van Lenin, vier keer de Orde van de Rode Banier en de Orde van de Oktoberrevolutie.

Maarschalk van de Sovjet-Unie Andrei Ivanovich Yeremenko overleed op 19 november 1970, op 78-jarige leeftijd, in Moskou. Hij werd daar bijgezet in de Kremlinmuur op het Rode Plein.

Definitielijst

Armee

Bestond uit meestal tussen de drie en zes Korps en andere ondergeschikte of onafhankelijke eenheden. Een Armee was ondergeschikt aan een Heeresgruppe of Armeegruppe en had in theorie 60.000 - 100.000 man.

Eerste Wereldoorlog

Ook wel Grote Oorlog genoemd, conflict dat ontstond na een groei van het nationalisme, militarisme en neo-kolonialisme in Europa en waarbij twee allianties elkaar bestreden gedurende een vier jaar durende strijd, die zich na een turbulent begin, geheel afspeelde in de loopgraven. De strijdende partijen waren Groot-Brittannië, Frankrijk, Rusland aan de ene kant, op den duur versterkt door Italië en de Verenigde Staten (de zogeheten Triple Entente), en Duitsland, Italië, Oostenrijk-Hongarije en het Ottomaanse Rijk aan de andere kant (Triple Alliance). De strijd werd gekenmerkt door enorme aantallen slachtoffers en de inzet van vele nieuwe wapens (vlammenwerpers, vliegtuigen, gifgas, tanks). De oorlog eindigde met de onvoorwaardelijke overgave van Duitsland en zijn bondgenoten in 1918.

invasie

Gewapende inval.

Krim

Schiereiland in Oekraïne, aan de noordkust van de Zwarte Zee, in het noorden met het vasteland verbonden door de 4 km brede Landengte van Perekop, in het oosten grenzend aan de Zee van Azov en de Straat van Kertsj.

Maarschalk

Hoogste militaire rang, legeraanvoerder.

offensief

Aanval in kleinere of grote schaal.

Rode Leger

Leger van de Sovjetunie.

Sovjet-Unie

Sovjet Rusland, andere naam voor de USSR.